Crypto was jarenlang een vrijwel onbeschermde markt. Met de Europese MiCA-verordening is dat veranderd: er gelden nu vergunningsplichten en gedragsregels. Maar er wordt regelmatig een verkeerde conclusie uit getrokken — namelijk dat crypto daarmee “veilig” of “gegarandeerd” zou zijn.
Wat is MiCA?
MiCA staat voor Markets in Crypto Assets Regulation: volgens de AFM-uitleg van MiCAR is het de eerste Europese wetgeving die crypto en cryptodiensten reguleert en de regels binnen de EU gelijktrekt. De verordening is vanaf 29 juni 2023 gefaseerd in werking getreden.
Het toezicht in Nederland is verdeeld tussen twee instanties: de AFM heeft de leidende rol bij het toezicht op cryptodienstaanbieders — zie ook DNB’s eigen pagina over MiCAR, waaruit blijkt dat DNB daarnaast een eigen rol heeft. De Nederlandse overgangsregeling voor bestaande partijen is op 30 juni 2025 afgelopen.
Wat betekent een vergunning concreet?
Cryptodienstaanbieders — in het jargon CASP’s, crypto-asset service providers — moeten een vergunning hebben. Aan die vergunning hangen verplichtingen:
- de onderneming integer voeren;
- juiste en niet-misleidende informatie verstrekken aan beleggers;
- geen handel met voorkennis en geen marktmanipulatie. “Pump and dump” is daarmee expliciet verboden.
Je kunt zelf controleren of een aanbieder een vergunning heeft in het AFM-register van cryptodienstaanbieders.
Wat een vergunning uitdrukkelijk niet betekent
Dit is het deel dat het vaakst misgaat. Een AFM-vergunning is geen garantie op je inleg.
Concreet:
- Er is geen garantiefonds voor crypto. Virtuele valuta vallen niet onder de depositogarantie (€ 100.000 per persoon per bank) en niet onder het beleggerscompensatiestelsel (€ 20.000 per belegger). Bij spaargeld en beleggingen bestaat zo’n vangnet wel — bij crypto niet.
- Koersrisico blijft volledig bij jou. MiCA reguleert het gedrag van aanbieders, niet de waarde van de onderliggende cryptovaluta. Een gereguleerde aanbieder kan je nog steeds een verlies van 100% opleveren.
- Toezicht is geen kwaliteitsoordeel over een specifieke munt of token.
De AFM zelf houdt hierbij aan dat handelen in crypto ook mét MiCA risicovol blijft voor consumenten.
Waar let je op bij het kiezen van een cryptoplatform?
- Controleer de vergunning in het openbare AFM-register — niet alleen de claim op de eigen website van de aanbieder.
- Kijk naar de kostenstructuur. Handelskosten, spreads en opnamekosten verschillen sterk per platform en zijn, anders dan de koers, wél iets waar je op kunt sturen.
- Beleg alleen wat je kunt missen. Zonder garantiefonds is dat bij crypto geen cliché maar een feitelijke beschrijving van je positie.

